Dit betekent de Troonrede voor studenten
Prinsjesdag zit er weer op. Na jaren van bezuinigingen investeert het kabinet voor het eerst weer in het hoger onderwijs. Hoe pakt dat uit voor studenten? ‘De verhoging van de basisbeurs is nog niet toereikend om de financiële druk op de student volledig weg te nemen.’
Na jaren van bezuinigingen wordt er voor het eerst weer geld uitgetrokken voor het onderwijs. Het gaat niet om de 1 miljard die in het coalitieakkoord beloofd werd, wel investeert het kabinet in 2027 zo’n 668 miljoen in het onderwijs.
Talentenstrategie
Deel van dat geld gaat naar het uitvoeren van de eerder gepresenteerde ‘talentstrategie’, die het kabinet voor de zomer lanceerde. ‘De arbeidsmarkt van morgen vraagt daarnaast om het aantrekken, opleiden en vasthouden van toptalent in cruciale sectoren als AI, digitalisering, energie en biotechnologie,’ benoemde de koning gisteren in de Troonrede. ‘Dat talent zit overal: van mbo en hbo tot de universiteiten.’
Met die talentenstrategie wil het kabinet meer sturen op de studiekeuze van jongeren. Eerder reageerde de Landelijke Studentenvakbond (LSVb) al kritisch op die strategie vanuit bezorgdheid over het studentenwelzijn. LSVb-voorzitter Evy Kras: ‘Als studenten voor hun carrière al een burn-out krijgen, heeft promoten van bepaalde opleidingen geen zin.’
Structureel verhogen basisbeurs
Ook voor studenten is er geld uitgetrokken. Zo krijgt de zogenoemde pechgeneratie vanaf april 2027 een extra compensatie, boven op de tegemoetkoming die sinds 2025 wordt uitgekeerd. Voor elke maand die ze in het leenstelsel studeerde ontvangen studenten 44,50 euro. Studeerde je vier jaar, dan is dat dus 2.136 euro.
Ook wil het kabinet een structurele verhoging van de basisbeurs voor uitwonende studenten doorvoeren. Hoeveel dat precies gaat worden, blijkt niet uit de begroting. Wel is bekend dat de basisbeurs in 2027 voor uitwonende studenten 324,50 euro bedraagt en 130,21 euro voor thuiswonende studenten.
Wat niet wil zeggen dat studenten er ook in koopkracht veel op vooruit gaan. Volgens de jaarlijkse berekeningen van het Nibud stijgt de koopkracht voor hbo- en wo-studenten die op kamers wonen met 0,4 procent. Het collegegeld stijgt namelijk ook, van 2.694 euro in dit collegejaar tot hoogstwaarschijnlijk 2.771 euro vanaf september 2027.
Positief
Het Interstedelijk Studenten Overleg (ISO) reageert ‘positief’ op het feit dat er weer wordt geïnvesteerd in het onderwijs, na jaren van bezuinigingen. Wel ziet het studentenorgaan nog ruimte voor verbetering. ISO-voorzitter Allis Richardson: ‘De verhoging van de beurs is een mooie stap vooruit, maar is helaas nog niet volledig toereikend om de financiële druk op de student volledig weg te nemen.’
Ook betreurt de ISO het dat er in de begroting geen geld vrijgemaakt voor het mentale welzijn van studenten, waar het volgens Richardson slecht mee gesteld is. Richardson: ‘Door niet extra te investeren in de hulp voor deze generatie laat je hen in de steek, met alle mogelijke gevolgen van dien.’
